Żaba słoniowa

Żaba słoniowa to fascynujący, rzadko opisywany płaz, który przyciąga uwagę swoim niezwykłym wyglądem, nietypową biologią oraz historią odkrycia. Choć nazwa może brzmieć jak żart, kryje się za nią realne zwierzę, którego charakterystyczne cechy – masywne ciało, specyficzny kształt pyska i potężne kończyny – przywodzą na myśl skojarzenia z innymi, znacznie większymi mieszkańcami lądu. W niniejszym artykule przedstawiono informacje dotyczące występowania żaby słoniowej, jej budowy, trybu życia, roli w ekosystemie, a także zagrożeń, które mogą mieć wpływ na przetrwanie tego tajemniczego gatunku.

Pochodzenie nazwy, taksonomia i ogólna charakterystyka

Określenie żaba słoniowa nie jest oficjalną, naukową nazwą gatunkową, lecz nazwą zwyczajową, która powstała w wyniku obserwacji charakterystycznych cech morfologicznych zwierzęcia: masywnej sylwetki, nieproporcjonalnie szerokiej głowy, a przede wszystkim bardzo mocnych kończyn i specyficznego profilu pyska. W literaturze herpetologicznej gatunek ten bywa zaliczany do szeroko rozumianej rodziny żabowatych (Ranidae) lub – według innych opracowań – traktowany jako osobna, wyspecjalizowana linia w obrębie podrzędu Neobatrachia, obejmującego najbardziej zaawansowane ewolucyjnie żaby.

Wczesne opisy żaby słoniowej pojawiały się w relacjach podróżników i badaczy terenów tropikalnych, którzy wspominali o dużych, krępych płazach żyjących w głębi lasu. Uwagę zwracały nie tylko ich rozmiary, lecz także donośne, niskie odgłosy godowe, słyszane na znaczne odległości. To właśnie specyficzny, basowy ton odgłosu – kojarzony przez miejscową ludność z pomrukiem dużego ssaka – stał się jednym z powodów, dla których przyjęła się nazwa nawiązująca do słonia.

Pod względem biologicznym żaba słoniowa jest typowym przedstawicielem płazów bezogonowych: przechodzi przeobrażenie (metamorfozę) z postaci larwalnej (kijanki) do formy dorosłej, oddycha zarówno za pomocą płuc, jak i dobrze unaczynionej skóry, a jej życie ściśle związane jest z obecnością wody, przynajmniej w okresie rozrodu. Od innych żab różni się jednak szeregiem cech, z których najważniejsze to masywna budowa ciała, charakterystyczna głowa i specyficzne zachowania obronne.

Zasięg występowania i środowisko życia

Żaba słoniowa zasiedla głównie wilgotne lasy strefy tropikalnej oraz podzwrotnikowej. Najczęściej spotykana jest w mozaice siedlisk obejmującej gęsty las, podmokłe doliny rzeczne, okresowe rozlewiska oraz nieduże, płytkie zbiorniki wodne o stojącej lub powoli płynącej wodzie. Tego typu środowisko zapewnia jej zarówno dostęp do wody niezbędnej do rozrodu, jak i bogate zaplecze pokarmowe w postaci owadów, innych bezkręgowców oraz drobnych kręgowców.

Dokładna mapa zasięgu występowania żaby słoniowej nadal pozostaje przedmiotem badań, gdyż gatunek bywa mylony z innymi, lokalnymi żabami o podobnej barwie skóry. W różnych częściach świata stosuje się na niego różne nazwy ludowe, co dodatkowo utrudnia systematyzację informacji. Wiadomo jednak, że jej obecność powiązana jest ściśle z obszarami o wysokiej wilgotności powietrza, regularnymi opadami oraz stosunkowo stabilnym, ciepłym klimatem. W porze deszczowej żaby słoniowe stają się szczególnie aktywne, wykorzystując liczne, nowo powstałe zbiorniki jako miejsca rozrodu.

Środowisko życia tego płaza jest silnie zróżnicowane: spotyka się go zarówno w gęstym, zacienionym lesie o bogatym runie, jak i na jego obrzeżach, gdzie las przechodzi w mozaikę łąk, zarośli i terenów rolniczych. W takim krajobrazie żaba może żerować na polach, w okolicach ludzkich osad czy na brzegach rowów melioracyjnych, a następnie powracać do bardziej naturalnych ostoi leśnych. Tego typu plastyczność ekologiczna zwiększa jej szanse na przetrwanie w środowisku modyfikowanym przez człowieka, ale jednocześnie naraża na kontakt z nowymi zagrożeniami, takimi jak ruch drogowy czy chemizacja rolnictwa.

Miejscowa ludność często rozpoznaje obecność żaby słoniowej po typowym, niskim i donośnym odgłosie samców, którzy odzywają się po zmroku w pobliżu wody. Ze względu na masywną budowę oraz nieco ociężały sposób poruszania się, zwierzę to rzadko zapuszcza się daleko od źródeł wilgoci; zbyt suche czy silnie nasłonecznione tereny stanowią dla niego barierę nie do pokonania. Skóra płaza musi pozostawać odpowiednio nawilżona, a nadmierna utrata wody przez parowanie może być dla niego śmiertelnie groźna.

Budowa ciała i wygląd zewnętrzny

Najbardziej charakterystyczną cechą żaby słoniowej jest jej krępa, mocno „zbita” sylwetka. Ciało jest szerokie, stosunkowo krótkie, z wyraźnie zaznaczoną, masywną głową. Pysk jest tępo zakończony, a u niektórych osobników delikatnie wyciągnięty ku przodowi, co w połączeniu z rozbudowanymi mięśniami żuchwy nadaje mu masywny, „słoniowaty” profil. Oczy są duże, ustawione dość wysoko, co ułatwia obserwowanie otoczenia podczas czatowania w płytkiej wodzie lub w zagłębieniach ziemnych.

Na grzbiecie skóry widoczne są liczne fałdy, brodawki i nieregularne zgrubienia. Taka struktura nie tylko zwiększa powierzchnię wymiany gazowej, lecz także pełni funkcję maskującą – żaba zlewa się z tłem wilgotnej ziemi, kory drzew, gnijących liści czy mchu. Barwa ciała najczęściej jest oliwkowozielona, brązowozielona lub brunatna, z ciemniejszymi plamami i cętkami. Brzuch bywa jaśniejszy, żółtawy albo szarawy, nierzadko z nieregularnymi, rozmytymi przebarwieniami. W zależności od regionu i lokalnego typu środowiska spotykane są osobniki o zabarwieniu bardziej zielonym (w gęstych, wilgotnych lasach) lub bardziej brunatnym (na obrzeżach lasu, w pobliżu gleby i kamieni).

Kończyny są potężnie zbudowane, szczególnie tylne. Długie, silne uda i dobrze rozwinięte mięśnie pozwalają żabie słoniowej na gwałtowne, krótkotrwałe wyskoki. Mimo że na pierwszy rzut oka wydaje się ona ociężała, potrafi w razie zagrożenia wykonać bardzo dynamiczny skok, ratując się ucieczką do wody lub gęstej roślinności. Palce na tylnych kończynach są częściowo spięte błoną pławną, co ułatwia pływanie. Przednie kończyny są krótsze, lecz również umięśnione, przystosowane do podpierania ciężkiego ciała, chwytania zdobyczy oraz wykonywania ruchów kopiących.

Skóra żaby słoniowej jest gruba, mocno unaczyniona, pokryta cienką warstewką śluzu. Śluz ten zapobiega wysychaniu, ułatwia wymianę gazową, a w niektórych liniach populacyjnych może zawierać związki o właściwościach drażniących czy lekko toksycznych, mających odstraszać drapieżniki. Na bokach ciała oraz w okolicy karku obserwuje się czasem wyraźniejsze zgrubienia skórne, które po nadęciu ciała tworzą pseudopancerz optycznie powiększający zwierzę. Jest to element zachowania obronnego: żaba słoniowa może napompować płuca i napełnić skórną kieszeń powietrzem, stając się większą i trudniejszą do połknięcia zdobyczą.

Rozmiary, dymorfizm płciowy i tempo wzrostu

Żaba słoniowa należy do większych gatunków żab w swoim środowisku. Dorosłe osobniki osiągają zazwyczaj długość ciała (od pyska do kloaki) w granicach od około 12 do 18 centymetrów, choć w sprzyjających warunkach notowano osobniki przekraczające 20 centymetrów. Masa ciała może wynosić od 150 do ponad 400 gramów, co w zestawieniu z innymi płazami stanowi wartość dość znaczną. Należy jednak pamiętać, że rozmiary są zmienne i zależą m.in. od zasobności siedliska, dostępności pokarmu oraz gęstości populacji.

Wyraźnie widoczny jest dymorfizm płciowy. Samice zwykle są większe i cięższe od samców, mają pełniejsze, bardziej „masywne” ciało i szerszy brzuch, co wiąże się z funkcją składania jaj. Samce, chociaż nieco mniejsze, wyposażone są w bardziej rozwinięte rezonatory głosowe; w okresie godowym rejony gardła i boków mogą się u nich wybrzuszać, gdy napinają błonę rezonującą podczas wydawania dźwięków. U niektórych samców obserwuje się ciemniejsze ubarwienie gardła, pojawiające się sezonowo w porze rozrodu.

Wzrost żaby słoniowej przebiega dość szybko w pierwszych latach życia, zwłaszcza w warunkach obfitujących w pokarm. Kijanki, wylęgające się z jaj złożonych w płytkiej wodzie, osiągają metamorfozę w ciągu kilku tygodni do kilku miesięcy, w zależności od temperatury i żyzności zbiornika. Młode osobniki po metamorfozie mierzą zaledwie kilka centymetrów, ale intensywnie rosną przez pierwsze dwa sezony aktywności. Osiągnięcie dojrzałości płciowej następuje zazwyczaj po 2–3 latach, choć dokładny wiek zależy od warunków środowiskowych.

Tryb życia, aktywność i zachowania dobowe

Żaba słoniowa prowadzi głównie nocny tryb życia. Dzień spędza zwykle ukryta w zacienionych, wilgotnych kryjówkach: pod konarami, w norach innych zwierząt, w zagłębieniach ziemnych, pod kamieniami czy w gęstych kępach roślinności przybrzeżnej. Dzięki temu unika nadmiernego nagrzania i wysychania, a także części drapieżników, które polują w ciągu dnia. Zmierzch oraz wczesne godziny nocne to czas intensywnego żerowania oraz aktywności rozrodczej.

Po zmroku żaby słoniowe opuszczają swoje kryjówki i kierują się w stronę zbiorników wodnych lub wilgotnych fragmentów lasu, gdzie poszukują pokarmu. Ich przemieszczanie jest z reguły powolne i ostrożne: zwierzę porusza się skokami o umiarkowanej długości, często zatrzymuje się i nasłuchuje, reagując na najmniejsze szmery. W przypadku wyraźnego zagrożenia, takiego jak obecność drapieżnika, potrafi jednak gwałtownie przyspieszyć, wykonując serię długich skoków prowadzących wprost do wody.

Podczas suchej pory roku aktywność żaby słoniowej ulega istotnemu ograniczeniu. Jeśli wilgotność spada poniżej poziomu bezpiecznego dla skóry, zwierzęta mogą zagrzebywać się płycej lub głębiej w wilgotnym podłożu, korzystać z istniejących nor lub szczelin skalnych, a nawet zapadać w stan przypominający letarg, w którym metabolizm ulega spowolnieniu. Pozwala to przeczekać niekorzystne warunki aż do nadejścia obfitych opadów.

Komunikacja w obrębie gatunku opiera się przede wszystkim na sygnałach dźwiękowych. Samce w okresie godowym zajmują dogodne miejsca wokół wody i zaczynają wydawać charakterystyczne, niskie odgłosy, które można opisać jako dudniące pomruki lub krótkie, basowe buczenia. Głos ten ma za zadanie przyciągnąć samice oraz odstraszyć rywali. Często dochodzi do specyficznego „chóru”, w którym wiele samców nawołuje jednocześnie, tworząc gęstą, wielowarstwową kakofonię dźwięków niosących się wzdłuż dolin rzecznych i rozlewisk.

Rozród, rozwój kijanek i opieka nad potomstwem

Rozród żaby słoniowej jest ściśle związany z porą deszczową. Gdy intensywne opady wypełnią naturalne zagłębienia terenu, rozlewiska i małe stawy, samce zajmują dogodne stanowiska wokół wody i rozpoczynają godowe nawoływanie. Samice, przyciągnięte głosem, docierają do zbiorników, gdzie dochodzi do amplexusu, czyli charakterystycznego u płazów chwytnika godowego. Samiec obejmuje samicę kończynami przednimi, najczęściej w okolicy tułowia, i pozostaje w tej pozycji podczas składania jaj.

Samica żaby słoniowej może złożyć kilkaset do nawet kilku tysięcy jaj w postaci galaretowatej masy lub wydłużonych sznurów przytwierdzonych do roślinności podwodnej, kamieni czy innych stabilnych elementów środowiska. Jaja są otoczone warstwą śluzu, który pełni funkcję ochronną: utrzymuje wilgoć, zabezpiecza przed częścią drapieżników oraz może zawierać substancje utrudniające rozwój niektórych mikroorganizmów chorobotwórczych.

Po kilku dniach z zapłodnionych jaj wylęgają się kijanki. W pierwszej fazie rozwoju żywią się głównie zawartością woreczka żółtkowego oraz drobną materią organiczną zawieszoną w wodzie. Z czasem przechodzą na bardziej urozmaicony pokarm, zeskrobując glony, detrytus oraz drobne bezkręgowce z podłoża i roślinności. W okresie intensywnego rozwoju kijanki żaby słoniowej mogą odgrywać ważną rolę w obiegu materii w zbiorniku, przetwarzając duże ilości organicznych szczątków i przyczyniając się do utrzymania równowagi biologicznej.

Metamorfoza, czyli przejście z formy larwalnej do postaci dorosłej, wiąże się z głębokimi zmianami w anatomii i fizjologii organizmu: pojawiają się kończyny, ogon stopniowo zanika, przekształca się układ pokarmowy, a układ oddechowy dostosowuje się do większego udziału oddychania powietrzem atmosferycznym. U żaby słoniowej metamorfoza jest stosunkowo szybka, co zmniejsza czas ekspozycji młodych osobników na zagrożenia wodne, takie jak ryby drapieżne, ważki czy inne drapieżne bezkręgowce wodne.

W przeciwieństwie do niektórych płazów wykazujących rozbudowaną opiekę rodzicielską, żaba słoniowa nie sprawuje długotrwałej opieki nad złożonymi jajami ani nad kijankami. Rola rodziców kończy się w zasadzie po złożeniu i zapłodnieniu jaj, choć wybór odpowiedniego miejsca rozrodu – zbiornika o właściwych warunkach – można uznać za pośrednią formę zabezpieczenia potomstwa. Wysoka liczba składanych jaj jest strategią kompensującą znaczne straty ponoszone na etapie larwalnym i młodocianym.

Odżywianie i rola w ekosystemie

Żaba słoniowa jest drapieżnikiem, odgrywającym istotną rolę w regulowaniu liczebności wielu gatunków bezkręgowców i drobnych kręgowców. Jako dorosły płaz poluje głównie na owady lądowe i wodne, pająki, ślimaki, dżdżownice, a także na mniejsze żaby, kijanki, niewielkie ryby czy młode jaszczurki. Dzięki szerokiemu pyskowi oraz silnym mięśniom żuchwy może pochłaniać stosunkowo dużą zdobycz w całości, połykając ją po krótkim unieruchomieniu językiem i przednimi kończynami.

Mechanizm polowania opiera się w dużej mierze na czatowaniu. Żaba słoniowa przyjmuje pozycję w pobliżu ścieżek migracyjnych potencjalnych ofiar: na brzegu kałuży, przy wejściu do nory, w kępie traw lub w pobliżu miejsc, gdzie nocą gromadzą się owady. Gdy potencjalna ofiara znajdzie się w zasięgu, żaba wykonuje szybki ruch językiem, przyklejając zdobycz do jego wilgotnej powierzchni, po czym natychmiast ją wciąga. Silny odruch przełykania, wspomagany przez ruchy oczu zapadających się nieco w oczodoły, ułatwia przesunięcie ofiary do przewodu pokarmowego.

W diecie żaby słoniowej mogą znajdować się również organizmy, które w warunkach antropogenicznych osiągają duże liczebności, jak niektóre gatunki komarów czy chrząszczy. Dzięki temu żaba ta pełni funkcję naturalnego regulatora populacji owadów, pośrednio zmniejszając presję niektórych szkodników upraw i organizmów mogących przenosić choroby. W rejonach, gdzie żaba słoniowa jest liczna, notuje się lepiej zrównoważone społeczności bezkręgowców, a lokalne łańcuchy pokarmowe wykazują większą stabilność.

Jednocześnie sama żaba słoniowa stanowi ogniwo pokarmowe dla licznych drapieżników. Zjadają ją ptaki, węże, ssaki (na przykład małe drapieżniki i niektóre gryzonie wszystkożerne), a także większe ryby czy inne żaby w fazie larwalnej. Tym samym pełni podwójną rolę: jako drapieżnik i jako ofiara, stając się ważnym elementem i wskaźnikiem stanu lokalnych ekosystemów.

Strategie obronne i drapieżniki

Pomimo masywnej budowy żaba słoniowa nie jest w stanie skutecznie przeciwstawić się większości swoich naturalnych wrogów bez konieczności ucieczki. Jej główne strategie obronne polegają na unikaniu wykrycia, zaskoczeniu drapieżnika oraz chwilowym zniechęceniu go do ataku. Pierwszą linią obrony jest barwa ciała i struktura skóry, dzięki którym płaz stapia się z otoczeniem. Nierówny, brodawkowaty grzbiet przypomina wilgotną ziemię, liście czy mchy, a nieregularne plamy i cętki rozbijają kontur sylwetki, utrudniając wypatrzenie żaby nawet z niewielkiej odległości.

Jeśli mimo to dojdzie do kontaktu z drapieżnikiem, żaba słoniowa może zastosować manewr nagłego skoku w stronę wody lub gęstej roślinności. Ruch ten jest często poprzedzony gwałtownym nadęciem ciała i ustawieniem się bokiem, co ma na celu optyczne powiększenie sylwetki i sprawienie wrażenia większego, niebezpieczniejszego zwierzęcia. Niektóre osobniki podczas obrony wydają krótkie, chrapliwe odgłosy, które mogą zaskoczyć atakujące zwierzę i dać żabie ułamek sekundy przewagi.

Dodatkową linią obrony jest śluz pokrywający skórę. Choć nie jest on silnie toksyczny w stopniu porównywalnym z truciznami niektórych innych płazów, bywa dla części drapieżników nieprzyjemny w smaku lub lekko drażniący. Po jednorazowym doświadczeniu takiego kontaktu część drapieżników może nauczyć się unikać żab o podobnej budowie i barwie. W efekcie żaba słoniowa, mimo że stanowi pożywienie dla wielu gatunków, może w pewnym stopniu ograniczać ryzyko ataku ze strony mniej zdeterminowanych napastników.

Zagrożenia i status ochrony

Jak wiele innych płazów na świecie, żaba słoniowa jest narażona na szereg zagrożeń związanych głównie z działalnością człowieka. Najpoważniejszym z nich jest utrata siedlisk wynikająca z wylesiania, przekształcania terenów pod uprawy rolne, urbanizację oraz budowę infrastruktury komunikacyjnej. Znikanie naturalnych lasów i mokradeł powoduje fragmentację populacji, ogranicza dostęp do odpowiednich miejsc rozrodu oraz zmniejsza różnorodność pokarmu.

Poważnym problemem jest również zanieczyszczenie wód. Pestycydy, nawozy sztuczne, ścieki komunalne i przemysłowe trafiają do rzek, stawów i rozlewisk, w których rozmnaża się żaba słoniowa. Zarówno jaja, jak i kijanki są szczególnie wrażliwe na obecność toksycznych substancji, ponieważ ich cienkie, delikatne osłonki i skóra nie stanowią skutecznej bariery ochronnej. Zanieczyszczenia mogą prowadzić do deformacji rozwojowych, zmniejszonej przeżywalności larw, zaburzeń hormonalnych czy spadku płodności osobników dorosłych.

Dodatkowym zagrożeniem jest choroba chytrydiomikozy, wywoływana przez grzyby z rodzaju Batrachochytrium. Choć nie ma jednoznacznych danych dotyczących jej wpływu na żabę słoniową, doświadczenia z innymi gatunkami płazów pokazują, że tego typu infekcje mogą doprowadzać do dramatycznych spadków populacji, a nawet lokalnych wyginięć. W połączeniu z innymi czynnikami stresowymi, takimi jak zmiany klimatyczne czy nadmierna eksploatacja zasobów wodnych, choroby zakaźne mogą stać się kluczowym elementem kryzysu bioróżnorodności płazów.

W regionach, w których żaba słoniowa bywa chwytana przez ludzi w celach konsumpcyjnych lub jako egzotyczne zwierzę terraryjne, pojawia się również problem nadmiernego odłowu. Chociaż nie jest to tak rozpowszechnione zjawisko jak w przypadku niektórych innych, bardziej znanych gatunków, lokalnie może osłabiać populacje, szczególnie jeśli dotyczy osobników dorosłych, pełniących kluczową funkcję rozrodczą.

Dokładny, globalny status ochrony żaby słoniowej jest trudny do określenia z powodu niejednolitej taksonomii i ograniczonej liczby badań terenowych. W wielu przypadkach zaleca się obejmowanie tego typu płazów ochroną prawną w ramach szerszych programów dotyczących siedlisk mokradłowych i leśnych. Tworzenie obszarów chronionych, renaturyzacja cieków wodnych, ograniczanie zanieczyszczania środowiska oraz edukacja lokalnych społeczności stanowią podstawowe narzędzia wspierające przetrwanie takich gatunków.

Znaczenie dla człowieka i kultury lokalnej

Choć żaba słoniowa nie jest powszechnie znanym gatunkiem w skali globalnej, w wielu lokalnych społecznościach zajmuje ważne miejsce w tradycji i wierzeniach. Ze względu na swoje rozmiary, nietypową budowę i donośny głos, bywała i bywa bohaterem opowieści o duchach lasu, zwiastunach deszczu czy strażnikach źródeł wody. W niektórych regionach pojawienie się głośnego „pomruku” żab słoniowych interpretowano jako zapowiedź nadchodzącej ulewy, a tym samym dobrego sezonu rolniczego.

Współcześnie żaba słoniowa budzi zainteresowanie miłośników natury, fotografów przyrody oraz naukowców badających bioróżnorodność lasów i mokradeł. Jej obecność w danym regionie może być wskaźnikiem stosunkowo dobrego stanu środowiska, w szczególności jakości wód płytkich zbiorników oraz stopnia zachowania naturalnej struktury lasu. Płazy, ze względu na delikatną skórę i dwufazowy cykl życiowy (woda–ląd), są bardzo wrażliwe na zmiany w otoczeniu, dlatego uważa się je za grupę organizmów szczególnie przydatną w monitoringu ekologicznym.

Dla nauki żaba słoniowa jest interesująca również z punktu widzenia fizjologii oddechowej, adaptacji skóry do różnych warunków wilgotności oraz strategii behawioralnych związanych z unikaniem drapieżników. Badania nad strukturą śluzu, obecnością związków bioaktywnych oraz ewentualnymi właściwościami antybakteryjnymi mogą w przyszłości znaleźć zastosowanie w medycynie czy biotechnologii, podobnie jak miało to miejsce w przypadku innych gatunków płazów.

Podsumowanie i perspektywy badawcze

Żaba słoniowa jest jednym z tych niezwykłych płazów, które łączą w sobie masywną budowę, specyficzny wygląd i ciekawy tryb życia. Zamieszkuje wilgotne lasy i mokradła, prowadzi głównie nocny tryb aktywności, odgrywa istotną rolę w regulowaniu liczebności bezkręgowców i drobnych kręgowców, a jednocześnie sama stanowi ważne ogniwo w łańcuchach pokarmowych. Jej obecność jest sygnałem względnie zdrowego środowiska, w którym zachowany został cykl opadów, naturalna struktura roślinności oraz czystość wód płytkich zbiorników.

Mimo to żaba słoniowa stoi wobec licznych wyzwań związanych z działalnością człowieka. Utrata siedlisk, zanieczyszczenie, choroby zakaźne, zmiany klimatyczne i lokalne odłowy składają się na zestaw czynników, które mogą stopniowo osłabiać populacje tego płaza. Konieczne są dalsze badania obejmujące precyzyjne określenie zasięgu występowania, struktury genetycznej populacji, wymagań siedliskowych oraz wrażliwości na różne typy presji środowiskowych.

Lepsze poznanie biologii żaby słoniowej, jej zachowań, fizjologii i relacji z innymi organizmami może przyczynić się nie tylko do skuteczniejszej ochrony tego gatunku, lecz także do głębszego zrozumienia funkcjonowania całych ekosystemów leśno-mokradłowych. W świecie, w którym wiele płazów znika z powierzchni Ziemi w alarmującym tempie, każda informacja o tak niezwykłych gatunkach jak żaba słoniowa ma szczególną wartość – zarówno naukową, jak i symboliczną, przypominając o potrzebie odpowiedzialnego gospodarowania przyrodą.