Zwierzęta żyjące w jeziorze

Jezioro to nie tylko zbiornik wody, ale złożony ekosystem, w którym żyją ryby, płazy, ptaki wodne, ssaki półwodne oraz ogromna liczba bezkręgowców. To właśnie w jeziorze i jego strefie brzegowej spotykają się organizmy typowo wodne z gatunkami związanymi z trzcinowiskami, szuwarami, mulistym dnem, piaszczystymi płyciznami i okolicznymi łąkami. Fauna jeziora zależy od głębokości, temperatury, przejrzystości wody, ilości tlenu oraz stopnia zarastania brzegów. Dlatego odpowiedź na pytanie, jakie zwierzęta żyją w jeziorze, obejmuje znacznie więcej niż same ryby.

Jakie zwierzęta żyją w jeziorze?

W jeziorze występują zwierzęta należące do wielu grup: ryby, płazy, gady, ptaki, ssaki oraz liczne bezkręgowce, w tym owady, mięczaki, skorupiaki, pijawki i pajęczaki wodne. Najbardziej charakterystyczne są gatunki stale związane z wodą, takie jak szczupak pospolity, okoń europejski, płoć, leszcz, żaba wodna, traszka zwyczajna, perkoz dwuczuby czy łyska. W strefie przybrzeżnej pojawiają się także bóbr europejski, wydra europejska oraz zaskroniec zwyczajny. W wielu jeziorach żyją również organizmy drobne i mało widoczne, lecz ekologicznie kluczowe, takie jak rozwielitki, larwy ważek, chruścików i jętek.

Fauna jeziora nie jest jednak jednakowa w całym zbiorniku. Inne gatunki dominują w otwartej toni wodnej, inne przy trzcinowiskach, jeszcze inne na dnie lub w wilgotnych zaroślach nad brzegiem. W jeziorach naturalnych strefy umiarkowanej, zwłaszcza w Polsce i w środkowej Europie, szczególnie bogata jest strefa litoralu, czyli płytkiej części przybrzeżnej, gdzie rozwija się roślinność i gdzie koncentruje się życie wielu zwierząt.

Klimat, krajobraz i główne siedliska jeziora

Jezioro jako siedlisko występuje w różnych strefach klimatycznych, ale w warunkach Polski i znacznej części Europy Środkowej mamy najczęściej do czynienia z jeziorem strefy umiarkowanej. Oznacza to wyraźną sezonowość: ciepłe lato, chłodną jesień, zimę z możliwym zlodzeniem oraz wiosnę z intensywnym rozwojem planktonu i aktywności rozrodczej wielu gatunków. Temperatura wody zmienia się wraz z porami roku i głębokością, a w jeziorach głębszych dochodzi do stratyfikacji termicznej, czyli tworzenia warstw o różnej temperaturze i zawartości tlenu.

Najważniejsze siedliska w jeziorze to otwarta toń wodna, płytka strefa przybrzeżna, trzcinowiska i szuwary, roślinność zanurzona, piaszczyste oraz muliste dno, strefa przyujściowa cieków, wyspy i półwyspy, a także otaczające jezioro łąki, lasy i torfowiska. Każde z tych miejsc ma własną faunę. Ryby drapieżne polują inaczej wśród roślin niż w otwartej wodzie, płazy składają skrzek w płytkich, nagrzewających się zatokach, a ptaki wybierają trzcinowiska jako osłonięte miejsca lęgowe.

Warunki życia w jeziorze zależą też od żyzności zbiornika. Jeziora oligotroficzne, ubogie w substancje odżywcze, są zwykle bardziej przejrzyste i chłodniejsze, natomiast jeziora eutroficzne mają więcej składników pokarmowych, bujniejszą roślinność i często liczniejszą faunę bezkręgowców oraz ryb karpiowatych. Zbyt silna eutrofizacja może jednak prowadzić do deficytów tlenu i pogarszać warunki dla części zwierząt.

Ryby i inne kręgowce wodne

Najbardziej oczywistą odpowiedzią na pytanie, jakie zwierzęta żyją w jeziorze, są ryby. W jeziorach strefy umiarkowanej często występują szczupak pospolity Esox lucius, okoń europejski Perca fluviatilis, sandacz pospolity Sander lucioperca, płoć Rutilus rutilus, leszcz Abramis brama, karaś pospolity Carassius carassius, lin Tinca tinca i wzdręga Scardinius erythrophthalmus. W jeziorach chłodniejszych i głębszych mogą pojawiać się także sielawa, sieja i miętus.

Szczupak jest typowym drapieżnikiem zasadzki. Ma wydłużone ciało, silnie umięśniony ogon i ubarwienie maskujące wśród podwodnych roślin. Okoń poluje aktywnie na mniejsze ryby i bezkręgowce, często tworząc luźne stada. Leszcz i płoć należą do ryb pospolitych w jeziorach żyźniejszych; żerują na drobnych organizmach dennych, planktonie i materii roślinnej. Lin dobrze znosi ciepłą wodę i niższą zawartość tlenu, dlatego bywa częsty w zarośniętych zatokach o miękkim, mulistym dnie.

Ryby pełnią w jeziorze wiele funkcji ekologicznych. Drapieżniki ograniczają liczebność mniejszych ryb, a gatunki spokojnego żeru wpływają na obieg materii i strukturę zespołów bezkręgowców. Ich ikra i narybek są z kolei pokarmem dla ptaków, większych ryb oraz larw owadów drapieżnych. W jeziornych sieciach troficznych ryby łączą świat planktonu, bentosu i wyższych drapieżników.

Płazy i gady związane z jeziorem

Płazy należą do najważniejszych mieszkańców jeziornej strefy brzegowej. W płytkich, ciepłych partiach występują żaba wodna, żaba śmieszka, żaba jeziorkowa, żaba trawna, ropucha szara, kumak nizinny i traszka zwyczajna. Płazy są silnie uzależnione od wilgoci, ponieważ ich skóra uczestniczy w wymianie gazowej i łatwo traci wodę. Jeziora oraz małe zbiorniki przyległe są dla nich kluczowymi miejscami rozrodu.

Kijanki żab żywią się głównie glonami i materią organiczną, a dorosłe płazy polują na owady, ślimaki i inne drobne bezkręgowce. Dzięki temu ograniczają liczebność części organizmów, a same stanowią ważny pokarm dla ryb drapieżnych, czapli, bocianów, wydr i zaskrońców. Obecność płazów jest także wskaźnikiem jakości środowiska, ponieważ grupa ta silnie reaguje na zanieczyszczenia, osuszanie brzegów i niszczenie stref lęgowych.

Wśród gadów najczęściej z jeziorem kojarzony jest zaskroniec zwyczajny Natrix natrix. To niejadowity wąż, dobrze pływający i polujący głównie na płazy oraz drobne ryby. Wygrzewa się na nasłonecznionych brzegach, ale w razie zagrożenia szybko ucieka do wody. W pobliżu jezior spotyka się też żółwia błotnego Emys orbicularis, choć jest to gatunek rzadki i lokalny, związany raczej z ciepłymi, płytkimi zbiornikami oraz mokradłami o dobrze rozwiniętej roślinności.

Ptaki wodne i ptaki strefy brzegowej

Ptaki należą do najbardziej widocznych zwierząt występujących w jeziorze i nad jego brzegami. W otwartej wodzie i w szuwarach można obserwować krzyżówkę, łyskę, perkoza dwuczubego, łabędzia niemego, gęgawę, czernicę, głowienkę oraz różne gatunki mew. Na płytszych brzegach żerują czapla siwa, kokoszka wodna i błotniak stawowy, a nad wodą często polują rybitwy i zimorodki.

Perkoz dwuczuby jest świetnie przystosowany do życia na jeziorze. Ma nogi przesunięte ku tyłowi ciała, co poprawia pływanie i nurkowanie, ale utrudnia poruszanie się po lądzie. Buduje pływające gniazda wśród roślinności i żywi się głównie rybami oraz większymi bezkręgowcami wodnymi. Łyska z kolei korzysta zarówno z roślinności wodnej, jak i drobnych bezkręgowców, a jej palce z płatkami skórnymi ułatwiają pływanie pośród szuwarów.

Jeziora są również ważnymi przystankami migracyjnymi. W czasie wiosennych i jesiennych przelotów zatrzymują się tu kaczki nurkujące, gęsi, siewkowce i inne ptaki wędrowne. Dlatego fauna jeziora zmienia się sezonowo: latem dominują gatunki lęgowe, zimą na niezamarzniętych wodach mogą pojawiać się ptaki zimujące, a w okresach migracji liczba gatunków wyraźnie rośnie.

Ssaki wodne i półwodne

Choć ssaki są zwykle mniej liczne niż ptaki czy ryby, odgrywają w jeziorze i wokół niego ważną rolę. Najbardziej charakterystyczne są bóbr europejski Castor fiber, wydra europejska Lutra lutra, piżmak amerykański Ondatra zibethicus oraz, lokalnie, karczownik ziemnowodny. Nad wodą żerują też nietoperze, które chwytają owady unoszące się nad lustrem jeziora.

Bóbr europejski jest roślinożercą i inżynierem ekosystemu. Ścinając drzewa, budując nory i tamy na dopływach, zmienia stosunki wodne i tworzy mozaikę siedlisk przyjaznych dla płazów, owadów i ptaków. W dużych jeziorach częściej kopie nory w brzegach niż buduje klasyczne żeremia. Wydra europejska stoi wyżej w sieci troficznej i poluje głównie na ryby, płazy, raki i inne zwierzęta wodne. Jest znakomitym pływakiem, ma gęste futro i wrażliwe wibrysy pomagające wykrywać ruch ofiary pod wodą.

Piżmak amerykański to gatunek obcy, introdukowany w Europie. Dobrze przystosował się do życia wśród trzcin i turzyc, gdzie buduje nory oraz kopce. Żywi się przede wszystkim roślinami, ale może zjadać także bezkręgowce. W niektórych miejscach wpływa na roślinność brzegową i konkuruje z rodzimymi gatunkami o przestrzeń.

Owady i inne bezkręgowce wodne

Najliczniejszą grupą zwierząt jeziora są bezkręgowce. To one w dużej mierze napędzają obieg materii i stanowią podstawę pokarmową dla ryb, płazów i ptaków. W wodzie żyją larwy ważek, jętek, chruścików, ochotek i chrząszczy wodnych, a także pluskwiaki wodne, takie jak grzbietopławek i płoszczyca szara. Na powierzchni można zobaczyć nartniki, a w strefie przydennej liczne skąposzczety, pijawki i larwy muchówek.

Larwy ważek są drapieżne i polują na mniejsze bezkręgowce, kijanki, a czasem nawet narybek. Chruściki budują ochronne domki z piasku, patyczków lub fragmentów roślin, co jest jednym z ciekawszych przystosowań bezkręgowców wodnych. Rozwielitki i oczliki, należące do zooplanktonu, filtrują wodę i zjadają glony oraz bakterie, poprawiając przejrzystość środowiska i przenosząc energię do wyższych poziomów troficznych.

Ważne są również mięczaki, zwłaszcza błotniarka stawowa, zatoczek rogowy i skójka. Ślimaki zeskrobują glony oraz rozkładającą się materię, a małże filtrują wodę i uczestniczą w oczyszczaniu jeziora. W dobrze zachowanych zbiornikach mogą występować raki, głównie rak szlachetny, choć wiele populacji ucierpiało wskutek zanieczyszczeń, chorób i konkurencji z obcymi gatunkami.

Zwierzęta strefy trzcinowisk, szuwarów i brzegów

Nie wszystkie zwierzęta jeziora żyją stale w wodzie. Bardzo wiele gatunków związanych jest z pasem roślin przybrzeżnych. Trzcinowiska i szuwary zapewniają schronienie, miejsca lęgowe i bogactwo pokarmu. Gniazdują tam trzciniak, trzcinniczek, potrzos, bąk i wąsatka, a wśród łodyg polują pająki oraz ważki dorosłe. To również ważna strefa dla młodych ryb, kijanek i wielu ślimaków.

Brzegi jeziora odwiedzają ssaki lądowe, takie jak sarna europejska, dzik i lis rudy, które przychodzą tu pić lub żerować w zaroślach. Nie są to jednak typowe zwierzęta jeziora, lecz raczej gatunki korzystające z jego zasobów. Warto odróżniać stałych mieszkańców ekosystemu wodnego od zwierząt pojawiających się okresowo.

Najważniejsze zwierzęta występujące w jeziorze

Grupa lub gatunek	Typowe siedlisko	Sposób życia	Ciekawostka
Szczupak pospolity	Płytkie zatoki, roślinność zanurzona, strefa przybrzeżna	Samotny drapieżnik polujący z zasadzki na ryby i płazy	Jego cętkowane ubarwienie dobrze maskuje go wśród roślin wodnych
Okoń europejski	Toń przybrzeżna i otwarta, okolice podwodnych przeszkód	Aktywny drapieżnik, młode często tworzą stada	Posiada kolce w płetwie grzbietowej chroniące przed drapieżnikami
Lin	Ciepłe, muliste i zarośnięte zatoki	Żeruje przy dnie, wyszukując bezkręgowce i materię roślinną	Dobrze znosi okresowo niską zawartość tlenu w wodzie
Żaba wodna	Płycizny, brzegi porośnięte szuwarami	Aktywna głównie w cieplejszej części roku, poluje na owady i inne drobne zwierzęta	Często wygrzewa się na liściach i natychmiast skacze do wody przy zagrożeniu
Zaskroniec zwyczajny	Brzegi jezior, trzcinowiska, wilgotne zarośla	Dobrze pływa, poluje na płazy i drobne ryby	To niejadowity wąż, często mylony z groźniejszymi gatunkami
Perkoz dwuczuby	Otwarte jeziora z pasem trzcin i spokojną wodą	Nurkowiec żywiący się rybami i bezkręgowcami, gniazduje na wodzie	Jego gody obejmują efektowne, synchroniczne tańce partnerów
Łyska	Szuwary, zatoki, roślinność przybrzeżna	Ptak wodny żerujący na roślinach i drobnych bezkręgowcach	Nie ma błon pławnych, lecz płatkowate rozszerzenia na palcach
Bóbr europejski	Brzegi jezior, dopływy, zarośla łęgowe	Roślinożerca aktywny głównie nocą, kopie nory i modyfikuje brzegi	Jest jednym z najważniejszych inżynierów ekosystemów słodkowodnych
Wydra europejska	Czyste jeziora, zatoki, ujścia strumieni	Drapieżnik polujący na ryby, płazy i raki, aktywny głównie o zmierzchu i nocą	Potrafi zamykać nozdrza i uszy podczas nurkowania
Larwy ważek	Dno przybrzeżne, roślinność zanurzona, płytkie zatoki	Wodne drapieżniki polujące na inne bezkręgowce i kijanki	Mogą spędzać pod wodą znacznie więcej czasu niż postać dorosła w powietrzu

Gatunki charakterystyczne, rzadkie i szczególnie ważne dla jeziora

Za zwierzęta charakterystyczne dla jeziora można uznać te gatunki, które są silnie związane z wodą stojącą i dobrze odzwierciedlają stan ekosystemu. Należą do nich perkoz dwuczuby, łyska, żaba wodna, szczupak pospolity, lin i liczne ważki. W jeziorach naturalnych szczególnie ważne są także małże filtrujące wodę, ponieważ poprawiają jej przejrzystość i uczestniczą w obiegu substancji odżywczych.

Do gatunków cennych przyrodniczo należy wydra europejska, objęta ochroną i wrażliwa na degradację siedlisk. W skali lokalnej bardzo istotny może być także żółw błotny, jeśli występuje w regionie. W niektórych jeziorach cenne są populacje raka szlachetnego, który jest gatunkiem rodzimym, ale silnie zagrożonym przez zanieczyszczenia oraz konkurencję i choroby roznoszone przez obce gatunki raków.

Endemity, czyli gatunki występujące wyłącznie w jednym jeziorze lub niewielkim obszarze, są typowe raczej dla bardzo starych i izolowanych jezior świata, takich jak Bajkał czy jeziora afrykańskie. W większości jezior Polski i Europy Środkowej fauna ma charakter regionalny, a nie endemiczny, choć poszczególne populacje mogą być lokalnie wyjątkowe i wymagające ochrony.

Zależności pokarmowe i rola zwierząt w ekosystemie jeziora

Ekosystem jeziora działa dzięki powiązaniom między producentami, konsumentami i destruentami. Glony, fitoplankton i rośliny wodne wytwarzają materię organiczną, z której korzystają bezkręgowce roślinożerne i filtrujące. Zooplankton, na przykład rozwielitki, zjada mikroglony, a sam staje się pokarmem dla narybku i drobnych ryb. Larwy owadów, pijawki i chrząszcze wodne polują na jeszcze mniejsze organizmy lub zjadają szczątki organiczne.

Wyżej w sieci troficznej stoją ryby drapieżne, takie jak szczupak i okoń, a nad nimi ptaki rybożerne oraz ssaki, zwłaszcza wydra. Płazy łączą środowisko wodne z lądowym: larwy rozwijają się w wodzie, a dorosłe osobniki często żerują także na lądzie. Bóbr wpływa na strukturę siedlisk, a małże i zooplankton poprawiają jakość wody przez filtrowanie. Rozkład martwej materii przez bakterie, grzyby i bezkręgowce denne zamyka obieg składników odżywczych.

Jeżeli jedna grupa zostanie silnie ograniczona, skutki odczuwa cały ekosystem. Spadek liczby drapieżnych ryb może zwiększyć liczebność drobnych ryb planktonożernych, co pośrednio osłabi zooplankton i sprzyja zakwitom glonów. Z kolei zanik trzcinowisk prowadzi do spadku liczby miejsc lęgowych ptaków, schronień dla płazów i kryjówek dla narybku.

Zmiany sezonowe, migracje i okresowa aktywność zwierząt jeziora

Fauna jeziora bardzo silnie zmienia się wraz z porami roku. Wiosną rozpoczynają gody płazy, ptaki zajmują terytoria lęgowe, a wiele ryb przystępuje do tarła. To okres intensywnego wzrostu temperatury wody i rozwoju planktonu, od którego zależy przeżycie narybku. Latem najwyższa jest aktywność owadów, płazów i ptaków karmiących młode.

Jesienią część ptaków odlatuje, ryby zmieniają miejsca przebywania, a bezkręgowce przygotowują się do zimowania w osadach dennych lub w stadium jaj. Zimą aktywność wielu zwierząt spada, ale nie ustaje całkowicie. Ryby nadal żerują, choć zwykle mniej intensywnie, a niektóre ptaki wodne wykorzystują niezamarznięte fragmenty jezior. Płazy i gady zimują w ukryciu, często poza samą linią brzegową, w mule, norach lub szczelinach gruntu.

W jeziorach o niskiej zawartości tlenu pod lodem zima bywa okresem szczególnie trudnym. Gatunki dobrze przystosowane do takich warunków, jak lin czy karaś, znoszą je lepiej niż ryby wymagające dobrze natlenionej wody. Sezonowość jest więc jednym z kluczowych czynników kształtujących skład fauny jeziora.

Gatunki zagrożone, chronione i inwazyjne

Wiele zwierząt jeziornych podlega ochronie prawnej, zwłaszcza wydra europejska, część płazów, wszystkie krajowe gady oraz liczne ptaki wodne. Zagrożeniem dla nich są zanieczyszczenie wód, zabudowa brzegów, usuwanie trzcinowisk, hałas, ruch łodzi w okresie lęgowym oraz przeżyźnienie prowadzące do zakwitów glonów i deficytów tlenu.

Istotnym problemem są również gatunki obce. Do najważniejszych należą rak pręgowaty, rak luizjański w niektórych regionach Europy, piżmak amerykański oraz niektóre ryby introdukowane do celów gospodarczych. Nie każdy gatunek obcy staje się inwazyjny, ale część z nich wypiera gatunki rodzime, przenosi choroby lub zmienia strukturę siedlisk. Przykładem jest dżuma racza, która wyniszczyła wiele populacji raka szlachetnego.

Z punktu widzenia ochrony przyrody najcenniejsze są jeziora zachowujące naturalną linię brzegową, z pasem szuwarów, mozaiką roślinności i ograniczoną presją człowieka. Nawet niewielkie działania, takie jak pozostawienie strefy buforowej roślinności wokół brzegu, mogą wyraźnie poprawić warunki życia zwierząt występujących w jeziorze.

Kontakt zwierząt jeziora z człowiekiem i zasady bezpiecznej obserwacji

Jeziora są intensywnie użytkowane przez ludzi do wypoczynku, wędkarstwa, żeglugi i kąpieli, dlatego kontakt człowieka z fauną jest częsty. Niektóre zwierzęta, jak kaczki czy łabędzie, przyzwyczajają się do obecności ludzi, ale nie oznacza to, że należy je dokarmiać lub do nich podchodzić. Karmienie zmienia naturalne zachowania, pogarsza dietę i może sprzyjać chorobom.

Bezpieczna obserwacja powinna odbywać się z dystansu, najlepiej z brzegu, pomostu lub ścieżki, bez wchodzenia w trzcinowiska i bez zbliżania się do gniazd. Nie należy chwytać płazów, podnosić węży, wybierać ślimaków z wody ani wyciągać na brzeg raków czy małży. Szczególnej ostrożności wymagają miejsca rozrodu ptaków i płazów, gdzie płoszenie może prowadzić do porzucenia lęgów.

Owady wodne, pijawki czy zaskrońce zwyczajne budzą czasem niepotrzebny lęk, ale zwykle nie stanowią zagrożenia, jeśli pozostawi się je w spokoju. W razie użądlenia, ukąszenia lub niepokojących objawów po kontakcie ze zwierzęciem należy skontaktować się z lekarzem lub odpowiednimi służbami. Najważniejsza zasada brzmi: obserwować tak, by nie zmieniać zachowania zwierzęcia i nie niszczyć jego siedliska.

Ciekawostki o zwierzętach żyjących w jeziorze

• Perkozy wożą pisklęta na grzbiecie, co pomaga chronić młode przed wychłodzeniem i drapieżnikami.
• Zaskroniec zwyczajny potrafi bardzo sprawnie pływać i nurkować, choć jest wężem lądowo-wodnym, a nie wyłącznie wodnym.
• Larwy ważek żyją w wodzie często przez kilka lat, podczas gdy dorosła ważka może żyć tylko kilka tygodni lub miesięcy.
• Rozwielitki filtrują ogromne ilości wody w stosunku do własnych rozmiarów i ograniczają rozwój glonów.
• Bóbr europejski nie tylko korzysta z jeziora, ale może też pośrednio tworzyć nowe mokradła na dopływach.
• Lin ma grubą warstwę śluzu na skórze, która zmniejsza ryzyko infekcji i uszkodzeń mechanicznych.
• Łyska buduje gniazda z roślin wodnych i często gniazduje bardzo blisko lustra wody.
• Wydra europejska zostawia charakterystyczne odchody w widocznych miejscach, znakując terytorium.
• Niektóre chruściki budują swoje „domki” z ziaren piasku, muszelek, patyczków albo fragmentów liści.
• W jeziorach głębokich latem może brakować tlenu przy dnie, co silnie wpływa na rozmieszczenie ryb i bezkręgowców.

FAQ

Jakie ryby najczęściej żyją w jeziorze?

Najczęściej spotykane są szczupak pospolity, okoń europejski, płoć, leszcz, lin, karaś pospolity i wzdręga. W zależności od typu jeziora mogą występować także sandacz, sielawa, sieja i miętus.

Czy w jeziorze żyją tylko zwierzęta wodne?

Nie. W jeziorze i wokół niego żyją także zwierzęta półwodne oraz gatunki lądowe korzystające ze strefy brzegowej, na przykład bóbr europejski, wydra europejska, zaskroniec zwyczajny i liczne ptaki trzcinowisk.

Jakie płazy są typowe dla jeziora?

Typowe są żaba wodna, żaba jeziorkowa, żaba śmieszka, żaba trawna, ropucha szara oraz traszka zwyczajna. Najczęściej rozmnażają się w płytkich, spokojnych i dobrze nagrzewających się partiach zbiornika.

Czy zaskroniec żyje w jeziorze?

Zaskroniec zwyczajny nie żyje wyłącznie w wodzie, ale jest silnie związany z jeziorami, stawami i mokradłami. Pływa bardzo dobrze i poluje głównie na płazy oraz drobne ryby.

Jakie ptaki można obserwować nad jeziorem?

Nad jeziorem często spotyka się krzyżówki, łyski, perkozy dwuczube, łabędzie nieme, czaple siwe, błotniaki stawowe, mewy i rybitwy. Skład gatunkowy zależy od pory roku, wielkości jeziora i obecności trzcinowisk.

Dlaczego bezkręgowce są tak ważne w jeziorze?

Bezkręgowce stanowią podstawę pokarmową dla wielu ryb, płazów i ptaków. Filtrują wodę, rozkładają materię organiczną, kontrolują liczebność innych organizmów i uczestniczą w obiegu składników odżywczych.

Czy wszystkie zwierzęta jeziora są widoczne z brzegu?

Nie. Wiele gatunków prowadzi skryty tryb życia, jest aktywnych nocą albo przebywa pod wodą, w mule czy wśród gęstej roślinności. Z brzegu najłatwiej zauważyć ptaki wodne, a najtrudniej drobne bezkręgowce i część ssaków.

Co najbardziej zagraża zwierzętom żyjącym w jeziorze?

Największe zagrożenia to zanieczyszczenie wody, niszczenie strefy brzegowej, eutrofizacja, hałas, presja rekreacyjna, regulacja brzegów oraz introdukcja gatunków obcych. Dla wielu gatunków równie groźna jest utrata trzcinowisk i płytkich zatok lęgowych.